Θεσσαλονίκη: «Βήμα» στην κοινωνία και στην εργασία σε άτομα με ψυχικές ασθένειες

Μια πόρτα στην κοινωνία και στην εργασία «ανοίγει» σε άτομα που πάσχουν από ψυχικές ασθένειες κοινωνικός συνεταιρισμός στη Θεσσαλονίκη, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να εργαστούν σε υπηρεσίες κέτερινγκ, συνεργείο καθαρισμού αλλά και να «φροντίσουν» έναν βιολογικό αμπελώνα. Με τη συνδρομή εξειδικευμένου προσωπικού, ο Κοι.Σ.Π.Ε Ιρις έχει ως κύριο στόχο την ένταξή τους στο κοινωνικό σύνολο και την ενεργοποίησή τους επαγγελματικά, αλλά και την άρση των χρόνιων προκαταλήψεων που απομονώνουν αυτά τα άτομα από το σύνολο.

Της Κωνσταντίνας Χαϊνά

«Οι άνθρωποι είναι ήδη ενταγμένοι στην κοινωνία, οι υπόλοιποι γύρω τους δεν τους αποδέχονται», λέει στο dailythess.gr ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Κοι.Σ.Π.Ε Ίρις, και Ψυχολόγος Αλέξανδρος Καβαδάτος, ο οποίος ωστόσο τονίζει ότι τα τελευταία χρόνια αρχίζει να αλλάζει η αντιμετώπιση της κοινωνίας και ο κόσμος δεν έχει την ίδια έντονη αρνητική άποψη.

Ο Κοι.Σ.Π.Ε. «Ίρις» ανήκει στους Κοινωνικούς Συνεταιρισμούς Περιορισμένης Ευθύνης, την πρώτη θεσμοθετημένη νομική μορφή κοινωνικής επιχείρησης στην Ελλάδα, που αποβλέπουν στην κοινωνική-οικονομική ενσωμάτωση και επαγγελματική ένταξη ατόμων με ψυχοκοινωνικά προβλήματα.

«Στην αρχή, δεν υπήρχε διοικητική υποστήριξη. Ήταν αρκετά δύσκολο, έπρεπε να συντονιστούμε πολλοί άνθρωποι. Είμαστε 68 μέλη με διαφορετικά ενδιαφέροντα και ειδικότητες, όπως ψυχολόγοι, ψυχίατροι, οικονομολόγοι, λογιστές, νομικός σύμβουλος, γεωπόνοι και μάγειρες. Όλα αυτά τα επαγγέλματα έπρεπε να συντονιστούν μεταξύ τους για έναν κοινό σκοπό, ο οποίος ήταν η ένταξη των ατόμων με ψυχικές ασθένειες στην κοινωνία», αναφέρει στο dailythess.gr ο κ. Καβαδάτος.

Ο συνεταιρισμός ιδρύθηκε το 2016, με πρωτοβουλία της Εταιρίας Ψυχικής Υγείας και Κοινωνικής Αποκατάστασης (Ε.Ψ.Υ.Κ.Α). και σε συνεργασία με το Ιπποκράτειο, με ανθρώπους που ήδη εργάζονταν σε αυτούς τους δύο φορείς. Μέχρι σήμερα υπάρχουν ένα συνεργείο καθαρισμού όπου εργάζονται έξι άτομα, ένας βιολογικός αμπελώνας όπου δουλεύουν πέντε άτομα και ένα κέτερινγκ με υπηρεσίες τροφοδοσίας, το οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη.

«Ο σκοπός είναι να μείνουν μόνιμα σε κάποια δουλειά. Επίσης, δίνεται δεύτερη ευκαιρία σε κάποιον που υποτροπίασε, να επιστρέψει στην δουλειά που ήταν, εφόσον υπάρχει κενή θέση και έχει ξεπεράσει την κατάσταση στην οποία βρισκόταν» .

«Oι ψυχικά ασθενείς συμμετέχουν και στις αποφάσεις ως μέλη του διοικητικού συμβουλίου»

Πριν ενταχθούν οι άνθρωποι με ψυχικές ασθένειες σε μία ομάδα ή σε ένα εργασιακό περιβάλλον, υπάρχει διαδικασία που ακολουθείται με τη συνδρομή της επιστημονικής ομάδας.

«Καταρχήν γίνεται μία συνάντηση, ακόμα και εάν κάποιος νιώθει έτοιμος να δουλέψει και εμείς διαφωνούμε, τον βάζουμε στην δουλειά, απλώς δεν κάνει δύσκολα πράγματα και δεν εργάζεται πολλές ώρες. Τα προβλήματα λύνονται κατά την διάρκεια της εργασίας, με περισσότερη καθοδήγηση», τονίζει ο κ. Καβαδάτος. Στην συνέχεια, όπως προσθέτει, «ξεκινάνε, από την εκπαίδευση για να μάθουν την δουλειά, και αυτό το αναλαμβάνει ο Συντονιστής. Έπειτα, βοηθάμε να επεξεργαστούν κάποια προσωπικά τους συναισθήματα. Όλοι όταν ξεκινάνε μία δουλειά έχουν άγχος, κάτι που είναι λογικό. Τέτοια θέματα τα αναλαμβάνει η επιστημονική ομάδα μέσα από συναντήσεις, ώστε να μπορούν να το διαχειριστούν. Το τρίτο βήμα, είναι οι προσωπικές σχέσεις που έχουν μεταξύ τους. Ταιριάζουν – δεν ταιριάζουν, πρέπει να βρουν τρόπους να συνυπάρξουν σε ένα περιβάλλον. Αν κάποιος δεν συμβιβάζεται με αυτά, όπως είναι φυσικό επόμενο χάνει την δουλειά του. Όσο κάποιος έχει την επιθυμία να εργαστεί, εμείς θα τον βοηθήσουμε να επεξεργαστεί τα προβλήματα που έχει, ώστε να ξεπεραστούν».

Το βασικό πρόβλημα που συναντάται, όπως αναφέρει ο ίδιος, είναι η συνύπαρξη αυτών των ατόμων μεταξύ τους. Ένα δευτερεύον ζήτημα, είναι κάποια υποτροπή που μπορεί να τύχει, στο πλαίσιο της ψυχικής ασθένειας που έχει κάποιος. Σε αυτή την περίπτωση, το άτομο απομακρύνεται, ακολουθεί κάποιες ιατρικές οδηγίες και όταν επανέλθει, μπορεί να εργαστεί πάλι. Είναι σημαντικό να αναφερθεί, πως οι ψυχικά ασθενείς συμμετέχουν και στις αποφάσεις, δεν εργάζονται απλώς, είναι μέλη του διοικητικού συμβουλίου.

«Οι υπόλοιποι γύρω τους δεν τους αποδέχονται»

Το να ενταχθεί κάποιος με ψυχική ασθένεια δεν είναι εύκολο, αλλά δεν είναι και αδύνατο. Φυσικά, δεν χρειάζεται για όλους ο ίδιος χρόνος. Κάποια άτομα το μόνο που χρειάζονται είναι φυσιολογικές συνθήκες εργασίας, να μην υπάρχουν ανταγωνιστικές σχέσεις στο εργασιακό περιβάλλον και άγχος.

«Κυρίως, ένας είναι ο λόγος που δεν είναι εύκολη η ένταξή τους στην ευρύτερη κοινωνία. Ο κόσμος δεν εμπιστεύεται εύκολα κάποιον στην δουλειά του, ο οποίος είναι ψυχικά ασθενής. Στην ουσία, αυτοί οι άνθρωποι είναι ήδη ενταγμένοι στην κοινωνία, οι υπόλοιποι γύρω τους δεν τους αποδέχονται. Αυτό οφείλεται σε χρόνιες προκαταλήψεις για τις ψυχικές ασθένειες και σε έλλειψη πληροφόρησης. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχει αλλάξει αυτό, ο κόσμος δεν έχει την ίδια έντονη αρνητική άποψη, δεν υπάρχει τόσος φόβος. Όπως υπάρχει και βοήθεια από την Πολιτεία με τους νόμους. Η βελτίωση φαίνεται ότι δεν θα σταματήσει», επισημαίνει ο κ. Καβαδάτος.

Οποιοσδήποτε μπορεί να γίνει μέλος του Συνεταιρισμού

Ο κόσμος έχει αρχίσει να ευαισθητοποιείται και να ενδιαφέρεται για τέτοιους συνεταιρισμούς και δράσεις που γίνονται. Μπορεί οποιοσδήποτε να γίνει μέλος του συνεταιρισμού και να συμμετέχει. Όπως επίσης, υπάρχουν και οι δωρεές. “Είναι προτιμότερο να “δίνονται” δουλειές, παρά να δεχόμαστε έτοιμα χρήματα. Μπορεί κάποιος να γίνει εθελοντής εάν το επιθυμεί», λέει ο κ. Καβαδάτος.

Αν και παρατηρείται το ενδιαφέρον του κόσμου, ακόμη υπάρχει κάτι που τον κρατάει πίσω και είναι διστακτικός, ώστε να περάσει στην πράξη. «Εκεί που υπάρχει ένα θέμα από την πλευρά του κόσμου, είναι π.χ. όταν θα πούμε να πάμε με το συνεργείο καθαρισμού σε κάποιο σπίτι. Αναρωτιούνται αν θα είναι κάποιος ειδικός μαζί τους ώστε να τους επιβλέπει. Αυτό βέβαια, δεν μπορεί να ξεπεραστεί κάπως, πέρα από το να δοκιμαστεί. Πολλές φορές προσφερόμαστε να το κάνουμε δωρεάν για να το πετύχουμε αυτό», αναφέρει ο κ. Καβαδάτος.

Δράσεις ενημέρωσης

Πρόσφατα η «Ιρις» και η Εταιρεία Ψυχικής Υγείας & Κοινωνικής Αποκατάστασης «Ε.Ψ.Υ.Κ.Α., στο πλαίσιο του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Ψυχικής Υγείας, την Τετάρτη 10 Οκτωβρίου, πραγματοποίησαν δράση ενημέρωσης για την Ψυχική Υγεία, στη συμβολή των οδών Αγίας Σοφίας με Ερμού, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού απέναντι σε θέματα προαγωγής ψυχικής υγείας και ανάπτυξης ψυχικής ανθεκτικότητας σε έναν διαρκώς μεταβαλλόμενο κόσμο.