Θεσσαλονίκη: Νέες δωρεάν ξεναγήσεις για την «υπόγεια πόλη»

Περισσότερα από 300 άτομα συμμετείχαν στις δύο νέες δωρεάν ξεναγήσεις που διοργάνωσε χτες, Σάββατο, η Κίνηση Πολιτών Θεσσαλονίκης για την Προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς, προκειμένου να παρακινήσει το ευρύ κοινό να συστρατευθεί υπέρ της διάσωσης των αρχαιοτήτων του σταθμού μετρό της Βενιζέλου.

Ταυτοχρόνως, εκατοντάδες άτομα προσυπέγραψαν το ψήφισμα που έχει εκδοθεί, ενώνοντας τη φωνή τους με το αίτημα για την απολύτως συμβατή συνύπαρξη των αρχιτεκτονικών ευρημάτων και του έργου του υπόγειου σιδηρόδρομου.

Θεματικός άξονας των περιηγήσεων, τις οποίες προσέφερε αφιλοκερδώς ο επαγγελματίας ξεναγός Ιωάννης Κιουρτσόγλου, ήταν η «subterra πόλις», δηλαδή μνημεία της Θεσσαλονίκης, που έχουν διατηρηθεί έως σήμερα, αν και βρίσκονται κάτω από τη στάθμη της σύγχρονης πόλης, και συσχετίζονται με το μοναδικό βυζαντινό σταυροδρόμι στη συμβολή των οδών Εγνατίας και Βενιζέλου.
Πολίτες διαφόρων ηλικιών, συνοδεύοντας σε αρκετές περιπτώσεις τα παιδιά τους, συναντήθηκαν στις 10.30 π.μ. και στις 12.30 μ. στο άνω τμήμα της Αρχαίας Αγοράς. Μέσω των οδών Αγνώστου Στρατιώτου και Φιλίππου κατευθύνθηκαν στο σταθμό μετρό της Αγίας Σοφίας. Ακολούθως, διερχόμενοι από τα Λουτρά Παράδεισος (Bey Hamam) και την Παναγία Χαλκέων, περπάτησαν έως το σταθμό μετρό της Βενιζέλου. Επί σχεδόν δύο ώρες κάθε φορά, είχαν την ευκαιρία να ενημερωθούν και να στρέψουν την προσοχή τους σε σημεία ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος που προσπερνούν στην καθημερινότητά τους, χωρίς να δίνουν ιδιαίτερη σημασία, όπως η υπόγεια ρωμαϊκήεξέδρα που βρίσκεται μπροστά από τα Λουτρά Παράδεισος.

Ανέκαθεν στην ίδια θέση

«Θέλουμε να καταδείξουμε στους συμπολίτες μας την εξέχουσα σημασία που κατέχει στον ιστορικό και τοπογραφικό χάρτη της Θεσσαλονίκης ανά τους αιώνες το αρχιτεκτονικό σύνολο της Βενιζέλου. Η διασταύρωση αυτής της οδού με την Εγνατία βρισκόταν ανέκαθεν στην ίδια θέση. Γύρω απ΄ αυτήν έχουμε μεγάλη συγκέντρωση μνημείων που διατηρήθηκαν ή άφησαν τα ίχνη τους από τους ρωμαϊκούς χρόνους έως σήμερα», δήλωσε η αρχαιολόγος Δέσποινα Μακροπούλου, πρώην προϊσταμένη της Εφορείας Βυζαντινών ΑρχαιοτήτωνΘεσσαλονίκης, η οποία διεξήγε τις ανασκαφές βυζαντινών αρχαιοτήτων στους σταθμούς του μετρό.

Η ίδια πρόσθεσε: «Εδώ μιλούμε για τη μακρά διάρκεια, την επανάχρηση σε βάθος αιώνων, που διακρίνει πολλά αρχαία κτήρια της Θεσσαλονίκης, κυρίως όμως τη Βενιζέλου, που στη βυζαντινή εποχή βρισκόταν, όπως και σήμερα, στο κέντρο της αγοράς της πόλης με ναούς, τζαμιά, λουτρά, κρήνες, χαλκωματάδικα, εργαστήρια κοσμημάτων και άλλα. Για παράδειγμα, αρκεί μόνον να αναφέρουμε ότι ο ρωμαϊκός δρόμος που σήμερα αγωνιζόμαστε να διατηρήσουμε κατά χώραν στο σταθμό της Βενιζέλου, βρίσκεται ακριβώς στην ίδια υψομετρική στάθμη με την Παναγία Χαλκέων. Όσοι λοιπόν εισέρχονταν στο ναό αυτόν, οικοδομημένο το 1028, αυτόν τον ίδιο δρόμο χρησιμοποιούσαν, τον decumanusmaximus της ρωμαϊκής πόλης».

«Τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή!»

Εξάλλου, ο ξεναγός Ιωάννης Κιουρτσόγλου σημείωσε: «Τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή, για να ευαισθητοποιήσουμε τους πολίτες δείχνοντάς τους τι έχει διατηρηθεί από το μνημειακό πλούτο της πόλης, όπως για παράδειγμα ο αρχαιολογικός χώρος της Αρχαίας Αγοράς, ο οποίος προοριζόταν για την ανέγερση Δικαστικού Μεγάρου, αλλά διασώθηκε χάρη στις ηρωικές προσπάθειες του αρχαιολόγου Φώτη Πέτσα το 1969».

Σύμφωνα με τον ίδιο, «οι ξεναγήσεις δεν διοργανώνονται με διάθεση στείρας μανίας ή με πρόθεση μονομέρειας.Αντιθέτως, επιδιώκουμε να αναδείξουμε ποια είναι τα πολιτιστικά και ηθικά αγαθά στα οποία μπορούμε να προσβλέπουμε, χάρη στη κατά χώραν διατήρηση των αρχαιοτήτων του σταθμού Βενιζέλου.Άλλωστε, η Θεσσαλονίκη δικαιούται να μνημονεύεται σε διεθνείς ταξιδιωτικούς οδηγούς και ΜΜΕ ως μοναδικό τοπόσημο και για τον πρωτότυπο σταθμό Βενιζέλου, όταν ολοκληρωθεί με τις αρχαιότητες σε αυθεντική θέση».

Σημειώνεται ότι οι επόμενες δύο ξεναγήσεις που προσφέρει δωρεάν η Κίνηση Πολιτών Θεσσαλονίκης για την Προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς θα γίνουν την Κυριακή 27 Οκτωβρίου, στις 10.30 π.μ. και στις 12.30 μ.